Vrijwel iedereen weet dat roken ongezond is. Toch blijven mensen roken, beginnen jongeren nog steeds met nicotine en zijn vapes en shisha onderdeel geworden van nieuwe sociale gewoonten. Dat komt niet doordat de waarschuwingen onbekend zijn, maar doordat nicotineafhankelijkheid, directe beloning, gewoontevorming en sociale invloed op het moment zelf sterker kunnen voelen dan gezondheidsschade die pas later zichtbaar wordt (World Health Organization, 2026; Trimbos-instituut, 2025).

Dit artikel gaat daarom verder dan de bekende boodschap dat roken kanker en longziekten veroorzaakt. We bekijken waarom mensen blijven gebruiken, hoe sigaretten, vapes en waterpijp van elkaar verschillen en wat roken kan betekenen voor doorbloeding, spieren, zenuwen, botten, gewrichten, herstel, fitness en afvallen.

Almost everyone knows that smoking is unhealthy. Yet people continue to smoke, young people still start using nicotine, and vaping and waterpipe use have become part of new social habits. This is not because the warnings are unknown, but because nicotine dependence, immediate reward, habit formation and social influence can feel stronger in the moment than health damage that may become visible much later (World Health Organization, 2026; Trimbos Institute, 2025).

This article therefore goes beyond the familiar message that smoking causes cancer and lung disease. It examines why people continue using nicotine, how cigarettes, vapes and waterpipes differ, and what smoking may mean for circulation, muscles, nerves, bones, joints, recovery, fitness and fat loss.

Cartoonillustratie van een man die een sigaret rookt

Inhoudsopgave

  1. In het kort
  2. Waarom roken mensen nog?
  3. Nicotine en het gevoel van ontspanning
  4. Het sociale rookmoment
  5. Waarom beginnen jongeren?
  6. Vapen: minder schadelijk is niet veilig
  7. Shisha en waterpijp
  8. Wat doet tabaksrook met het lichaam?
  9. Doorbloeding, zuurstof en conditie
  10. Spieren, krachttraining en herstel
  11. Botten, pezen en gewrichten
  12. Zenuwpijn en zenuwschade
  13. Hormonen en vruchtbaarheid
  14. Immuunsysteem
  15. Roken tijdens afvallen
  16. Kun je de schade wegtrainen?
  17. Stoppen en ondersteuning
  18. PowerVita-perspectief
  19. Bronnen

In het kort

  • Tabak beschadigt vrijwel ieder orgaan en er bestaat geen veilig blootstellingsniveau aan tabaksrook (World Health Organization, 2026).
  • Nicotineafhankelijkheid kan ontwenningsonrust creëren die door een volgende dosis tijdelijk wordt verminderd; dat kan als ontspanning worden ervaren (World Health Organization, 2026; Taylor et al., 2021).
  • Bij Nederlandse jongeren worden nicotine, smaak, sociale redenen en mentale redenen genoemd als motieven om te blijven roken (Trimbos-instituut, 2025).
  • Vapen is waarschijnlijk minder schadelijk dan blijven roken wanneer een volwassen roker volledig overstapt, maar het is niet veilig en jongeren of niet-rokers hebben geen gezondheidsreden om ermee te beginnen (RIVM, 2026).
  • Roken hangt samen met lagere inspanningscapaciteit, lagere weerstand tegen spiervermoeidheid en ongunstige spieruitkomsten (Degens et al., 2024; Lin et al., 2024).
  • Roken is geassocieerd met slechtere botgenezing en meer complicaties na breukbehandeling (Xu et al., 2021).
  • Stoppen verslechtert de mentale gezondheid gemiddeld niet en hangt juist samen met kleine tot matige verbeteringen in stress, stemming en kwaliteit van leven (Taylor et al., 2021).
↑ Terug naar inhoudsopgave

Iedereen kent de schade — waarom roken mensen dan nog?

Mensen roken meestal niet omdat zij denken dat het gezond is. Het gedrag blijft bestaan doordat de beloning direct is — nicotine, een pauze, sociale aansluiting of afleiding — terwijl kanker, COPD en hart- en vaatziekten ver weg kunnen voelen. Tabak en nicotine zijn bovendien ontworpen en aangeboden op manieren die aantrekkelijkheid en herhaald gebruik bevorderen (World Health Organization, 2025, 2026).

Kennis kan een reden zijn om te willen stoppen, maar kennis alleen haalt een afhankelijkheid, een automatische routine of een rokende sociale omgeving niet weg. In de Nederlandse Jongerenmonitor noemden jongeren die maandelijks rookten vooral nicotine, smaak, sociale redenen en mentale redenen om door te gaan (Trimbos-instituut, 2025).

↑ Terug

Nicotine en het gevoel van ontspanning

Nicotine is sterk verslavend. Bij herhaald gebruik raakt het lichaam gewend aan nicotine en kunnen tussen gebruiksmomenten trek, prikkelbaarheid, rusteloosheid en concentratieproblemen ontstaan. Een volgende sigaret vermindert die ontwenningsklachten tijdelijk, waardoor de gebruiker het gevoel kan krijgen dat roken stress oplost (World Health Organization, 2026; Taylor et al., 2021).

Dat rustige effect is dus niet volledig ingebeeld, maar een deel ervan bestaat uit het tijdelijk wegnemen van door afhankelijkheid veroorzaakte onrust. Stoppen met roken leidt gemiddeld niet tot een verslechtering van de mentale gezondheid; in een Cochrane-review hing stoppen juist samen met verbeteringen in angst, depressieve klachten, stress, positieve stemming en psychologische kwaliteit van leven (Taylor et al., 2021).

De sigaret kan het gevoel even veranderen, maar niet de oorzaak van werkdruk, verdriet, onzekerheid of vermoeidheid.
↑ Terug

Is het de sigaret, of het moment?

Roken raakt vaak gekoppeld aan koffie, autorijden, na het eten, een werkpauze of een gesprek met collega’s. Door herhaling worden deze situaties signalen die automatisch trek kunnen oproepen. Sociale context en gewoontevorming zijn daarom belangrijke onderdelen van nicotinegebruik, naast de farmacologische werking van nicotine (Trimbos-instituut, 2025; World Health Organization, 2026).

Het prettige van een rookpauze kan ook voortkomen uit stoppen met werken, naar buiten gaan en met anderen praten. Diezelfde functies zijn rookvrij te behouden: loop naar buiten, neem vijf minuten afstand, maak een korte wandeling of praat met collega’s zonder een sigaret. Je hoeft geen rook in te ademen om recht te hebben op een pauze.

↑ Terug

Waarom beginnen en blijven jongeren gebruiken?

Bij jongeren spelen nieuwsgierigheid, smaak, sociale invloed, feesten, het gedrag van vrienden en de wens om erbij te horen een rol. Groepsdruk hoeft niet expliciet te zijn: wanneer anderen vapen of roken en het product wordt aangeboden, kan gebruik vanzelfsprekend gaan voelen (Trimbos-instituut, 2025).

Veel jongeren onderschatten bovendien hoe snel afhankelijkheid kan ontstaan. In de Jongerenmonitor voelde een kleiner deel van de jongeren die uitsluitend vapeten zich verslaafd dan van de jongeren die uitsluitend rookten, terwijl nicotine ook via vapes afhankelijkheid kan veroorzaken (Trimbos-instituut, 2025).

↑ Terug

Vapen: minder schadelijk betekent niet veilig

Een vape verhit vloeistof in plaats van tabak te verbranden. Daardoor ontstaat een andere blootstelling dan bij een sigaret. Het RIVM beoordeelt een e-sigaret naar alle waarschijnlijkheid als minder ongezond dan een gewone sigaret, maar nog steeds als ongezond. Dit mogelijke voordeel geldt vooral wanneer een volwassen roker volledig overstapt; gecombineerd gebruik laat de blootstelling aan tabaksrook bestaan (RIVM, 2026).

Vapedamp kan nicotine en irriterende of schadelijke stoffen bevatten. Zoete smaken en vormgeving maken producten aantrekkelijker, vooral voor jongeren. Voor iemand die niet rookt is beginnen met vapen geen gezondheidsverbetering, maar het starten van een nieuwe blootstelling en mogelijk een nicotineafhankelijkheid (RIVM, 2026; World Health Organization, 2025).

Belangrijke nuance: schrijf niet dat vapen in iedere situatie “even schadelijk of schadelijker” is dan roken. De wetenschappelijke juiste boodschap is dat vapen niet veilig is, terwijl volledig overstappen voor een volwassen roker waarschijnlijk minder schadelijk is dan blijven roken (RIVM, 2026).
↑ Terug

Shisha en waterpijp

Bij waterpijp gaat de rook door water, maar dat maakt de rook niet veilig. Waterpijprook kan nicotine, koolmonoxide, metalen, fijnstof en kankerverwekkende verbindingen bevatten. Sessies duren vaak lang en kunnen daardoor tot een groot ingeademd rookvolume leiden (World Health Organization, 2015).

De blootstelling varieert sterk per product, koolsoort, duur en inhalatiegedrag. Daarom is het onzorgvuldig om iedere sessie aan één vast aantal sigaretten gelijk te stellen. De robuuste conclusie is dat shisha geen onschuldig sociaal alternatief is (World Health Organization, 2015).

↑ Terug

Wat doet tabaksrook met het lichaam?

Tabaksgebruik beschadigt vrijwel ieder orgaan en verhoogt onder andere het risico op kanker, hartziekten, beroerte, longaandoeningen, verminderde vruchtbaarheid, infecties en vroegtijdig overlijden. Ook meeroken is schadelijk en er bestaat geen veilig niveau van blootstelling aan tabaksrook (World Health Organization, 2026).

De schade ontstaat niet door één los bestanddeel. Verbranding levert een mengsel van duizenden stoffen op, waaronder giftige en kankerverwekkende verbindingen. Nicotine veroorzaakt vooral afhankelijkheid, terwijl verbrandingsproducten een groot deel van de ziektebelasting veroorzaken (World Health Organization, 2026).

↑ Terug

Doorbloeding, zuurstof en conditie

Nicotine kan de hartslag en bloeddruk verhogen en bloedvaten vernauwen. Koolmonoxide bindt aan hemoglobine en vermindert zo de beschikbare capaciteit voor zuurstoftransport. Chronisch roken kan daarnaast de mitochondriale functie in spieren verstoren (Degens et al., 2024; Xu et al., 2021).

Roken is geassocieerd met een lagere inspanningscapaciteit en een lagere weerstand tegen lokale spiervermoeidheid. Hoe groot iemand dit merkt, hangt onder meer af van rookblootstelling, long- en vaatgezondheid en trainingsniveau (Degens et al., 2024).

↑ Terug

Spieren, krachttraining en herstel

Chronisch roken wordt in verband gebracht met minder spiermassa, lagere spierkracht en een groter risico op sarcopenie. Mogelijke routes zijn remming van anabole processen, ontstekingsactiviteit, verminderde glucoseopname en een lagere oxidatieve capaciteit in spierweefsel (Lin et al., 2024).

Dat betekent niet dat een roker geen spiermassa kan opbouwen. Training, voeding, leeftijd en genetica blijven belangrijk. Wel kan roken een minder gunstige omgeving creëren voor trainingskwaliteit, spierbehoud en herstel. Een sporter kan bijvoorbeeld eerder vermoeid raken, minder kwalitatief volume uitvoeren of vaker beperkt worden door luchtwegklachten (Degens et al., 2024; Lin et al., 2024).

Je kunt als roker nog sterker worden, maar je traint terwijl je processen in stand houdt die zuurstofgebruik, spierfunctie en herstel kunnen tegenwerken.
↑ Terug

Botten, pezen en gewrichten

Een systematische review en meta-analyse vond dat roken samenhing met meer non-union — een breuk die niet goed vastgroeit — en meer diepe wondinfecties na behandeling van niet-pathologische botbreuken. Minimaal vier weken stoppen vóór een operatie hing samen met minder postoperatieve wondinfecties (Xu et al., 2021).

Voor pezen en gewrichten verschilt het bewijs per aandoening. Roken is een gevestigde risicofactor voor reumatoïde artritis, met een sterker verband bij een grotere levenslange rookblootstelling (Di Giuseppe et al., 2014). Bij gewone artrose is het verband minder eenduidig; daarom moeten we niet beweren dat roken iedere gewrichtsklacht rechtstreeks veroorzaakt.

Voor sporters is vooral relevant dat een blessure biologisch moet genezen. Goede revalidatie kan herstel ondersteunen, maar roken kan via vaatvernauwing, zuurstoftransport en weefselprocessen aan de andere kant van dat herstel trekken (Xu et al., 2021).

↑ Terug

Zenuwpijn en zenuwschade

Zenuwpijn heeft veel mogelijke oorzaken, zoals diabetes, zenuwbeknelling, een hernia, medicatie of neurologische ziekte. Daarom is de algemene uitspraak “roken veroorzaakt zenuwpijn” te stellig.

Bij mensen met diabetes wordt roken wel geassocieerd met een hoger risico op diabetische perifere neuropathie. Mogelijke verklaringen zijn schade aan kleine bloedvaten, oxidatieve stress en ontstekingsprocessen, maar de precieze causaliteit en grootte van het effect blijven onderwerp van onderzoek (Bader et al., 2025).

Nieuwe tintelingen, gevoelsverlies, brandende pijn of krachtsverlies verdienen medische beoordeling; zulke klachten mogen niet automatisch alleen aan roken worden toegeschreven.

↑ Terug

Hormonen en vruchtbaarheid

Roken beïnvloedt stress-, voortplantings- en stofwisselingsprocessen, maar de populaire claim dat roken bij iedere man automatisch het testosteron verlaagt klopt niet. Een meta-analyse vond bij mannelijke rokers gemiddeld juist hogere gemeten totale testosteronwaarden, zonder dat dit betekent dat roken hormonaal gezond is (Zhao et al., 2016).

Roken blijft schadelijk voor vruchtbaarheid en seksuele en vaatgezondheid. De invloed op fitness kan daarom niet eerlijk worden samengevat met één hormoonwaarde of de slogan “testosteron omlaag” (World Health Organization, 2026; Zhao et al., 2016).

↑ Terug

Het immuunsysteem wordt ontregeld

Roken maakt de afweer niet alleen “zwakker”. Het kan zowel chronische schadelijke ontstekingsreacties versterken als beschermende afweerreacties afremmen. Zowel onderdelen van de aangeboren als verworven afweer worden beïnvloed (Qiu et al., 2017).

Voor iemand die traint kan dat indirect bijdragen aan vaker ziek zijn, gemiste trainingen en minder continuïteit. De grootte van dit effect verschilt per persoon en hangt ook af van slaap, voeding, stress en bestaande aandoeningen (Qiu et al., 2017; World Health Organization, 2026).

↑ Terug

Roken tijdens afvallen of een cut

Nicotine kan de eetlust tijdelijk onderdrukken en stoppen kan tijdelijk met gewichtstoename samengaan. Een lager getal op de weegschaal betekent echter niet automatisch een betere lichaamssamenstelling of gezondheid. Roken wordt juist geassocieerd met ongunstige spieruitkomsten en slechtere fysieke capaciteit (Degens et al., 2024; Lin et al., 2024).

Een goede cut draait om vetverlies met zoveel mogelijk behoud van spiermassa, trainingskwaliteit en gezondheid. Roken is daarom geen verantwoord afslankmiddel. Eventuele gewichtstoename na stoppen kan worden opgevangen met krachttraining, dagelijkse beweging, voldoende eiwit, vezelrijke voeding en haalbare portiecontrole.

↑ Terug

Kun je de schade wegtrainen?

Bewegen en krachttraining blijven waardevol voor mensen die roken. Training kan conditie, kracht en mentale gezondheid ondersteunen. Ze neutraliseert tabaksrook echter niet en wist schade aan longen, bloedvaten, DNA of weefselgenezing niet uit (World Health Organization, 2026).

De sterkste combinatie is niet: “ik rook, maar train het eraf.” De sterkste combinatie is: blijven bewegen én werken aan het verwijderen van de blootstelling.
↑ Terug

Stoppen is niet alleen een kwestie van karakter

Nicotineafhankelijkheid omvat ontwenningsklachten, automatische routines en sociale prikkels. Gedragsmatige begeleiding verhoogt de kans om langdurig te stoppen, en effectieve hulpmiddelen kunnen onder andere nicotinevervanging, varenicline, cytisine en bupropion omvatten, afhankelijk van beschikbaarheid en medische geschiktheid (Hartmann-Boyce et al., 2021; Livingstone-Banks et al., 2024).

Een eerdere mislukte poging betekent niet dat stoppen onmogelijk is. Veel mensen hebben meerdere pogingen nodig. Bespreek passende ondersteuning met de huisarts of een erkende stoppen-met-rokenbegeleider.

Laat klachten beoordelen. Neem medische klachten zoals pijn op de borst, bloed ophoesten, nieuwe ernstige benauwdheid, onverklaard krachtsverlies of neurologische uitval serieus.
↑ Terug

Respect voor het lichaam dat je hebt gekregen

Voor mij gaat roken verder dan een lijst met ziekten. Iedereen weet inmiddels dat het ongezond is, maar het wordt nog steeds verdedigd als ontspanning, gezelligheid of een moment voor jezelf. Ik zie daar uiteindelijk niets goeds uit voortkomen.

Ik ben dankbaar voor het lichaam en het leven dat ik heb gekregen. Dat lichaam is niet onverwoestbaar. Daarom wil ik er zo zorgvuldig mogelijk mee omgaan en het niet bewust verwaarlozen.

Je hebt geen sigaret, vape of shisha nodig om sociaal te zijn, een pauze te nemen of met anderen te praten. Roken kan een gevoel tijdelijk verdoven, maar het lost de oorzaak van spanning niet op. Wanneer de rook weg is, ligt hetzelfde probleem er vaak nog — en mogelijk is er een afhankelijkheid bij gekomen.

“Je leeft maar één keer” betekent voor mij daarom niet dat je alles moet gebruiken wat direct genot geeft. Juist omdat je één leven en één lichaam hebt, vind ik het waardevol om daar met respect mee om te gaan.

Mijn felheid is gericht tegen het middel en tegen het normaliseren ervan, niet tegen de persoon die ermee worstelt. Iemand die afhankelijk is verdient geen afwijzing, maar een eerlijke boodschap en echte ondersteuning.

↑ Terug

Verder lezen binnen Leefstijl

Wetenschappelijke bronnen

  1. Bader, S., et al. (2025). The association between smoking and diabetic neuropathy: a systematic review and meta-analysis. PubMed. Bron.
  2. Degens, H., et al. (2024). A modelling approach to disentangle the factors limiting muscle oxygenation in smokers. Experimental Physiology. PubMed.
  3. Di Giuseppe, D., Discacciati, A., Orsini, N., & Wolk, A. (2014). Cigarette smoking and risk of rheumatoid arthritis: a dose-response meta-analysis. Arthritis Research & Therapy, 16, R61. DOI.
  4. Hartmann-Boyce, J., et al. (2021). Behavioural interventions for smoking cessation: an overview and network meta-analysis. Cochrane Database of Systematic Reviews. PubMed.
  5. Lin, J., et al. (2024). Effects of cigarette smoking associated with sarcopenia in middle-aged and older adults. Scientific Reports. Full text.
  6. Livingstone-Banks, J., et al. (2024). Effects of interventions to combat tobacco addiction: Cochrane update. Addiction. PubMed.
  7. Qiu, F., Liang, C.-L., Liu, H., Zeng, Y.-Q., Hou, S., Huang, S., Lai, X., & Dai, Z. (2017). Impacts of cigarette smoking on immune responsiveness: Up and down or upside down? Oncotarget, 8, 268–284. DOI.
  8. RIVM. (2026). Wat is een e-sigaret? RIVM.
  9. Taylor, G. M. J., et al. (2021). Smoking cessation for improving mental health. Cochrane Database of Systematic Reviews. PubMed.
  10. Trimbos-instituut. (2025). Jongerenmonitor Tabaks- en Nicotineproducten. Rapport.
  11. World Health Organization. (2015). Waterpipe tobacco smoking and health. WHO.
  12. World Health Organization. (2025). Understanding the design features of tobacco, nicotine and related products and their possible effects. WHO.
  13. World Health Organization. (2026). Tobacco and nicotine. WHO.
  14. Xu, B., Anderson, D. B., Park, E.-S., Chen, L., & Lee, J. H. (2021). The influence of smoking and alcohol on bone healing: systematic review and meta-analysis of non-pathological fractures. eClinicalMedicine, 42, 101179. DOI.
  15. Zhao, J., et al. (2016). Cigarette smoking and testosterone in men and women: a systematic review and meta-analysis of observational studies. Preventive Medicine, 85, 1–10. PubMed.

Medische disclaimer

Dit artikel is bedoeld voor algemene educatie en stelt geen diagnose. Bespreek klachten, medicatie en stoppen-met-rokenbehandeling met een arts of bevoegde zorgverlener.

Contents

  1. Summary
  2. Why do people still smoke?
  3. Nicotine and relaxation
  4. The social smoking moment
  5. Why do young people start?
  6. Vaping
  7. Waterpipe
  8. Effects on the body
  9. Circulation and fitness
  10. Muscle and recovery
  11. Bones, tendons and joints
  12. Nerve symptoms
  13. Hormones
  14. Immune system
  15. Fat loss
  16. Can training offset it?
  17. Quitting
  18. PowerVita perspective
  19. References

Summary

  • Tobacco harms nearly every organ and there is no safe exposure level to tobacco smoke (World Health Organization, 2026).
  • Nicotine withdrawal can create tension that is temporarily relieved by the next dose, which may feel like relaxation (World Health Organization, 2026; Taylor et al., 2021).
  • Dutch young people report nicotine, taste, social and mental-health reasons for continuing to smoke (Trimbos Institute, 2025).
  • Vaping is probably less harmful than continued smoking when an adult smoker switches completely, but it is not safe (RIVM, 2026).
  • Smoking is associated with lower exercise capacity, lower resistance to muscle fatigue and poorer muscle outcomes (Degens et al., 2024; Lin et al., 2024).
  • Smoking is associated with poorer fracture healing and more complications (Xu et al., 2021).
↑ Back to contents

Everyone knows the risks — why do people still smoke?

People rarely smoke because they believe it is healthy. Use persists because the reward is immediate — nicotine, a break, social connection or distraction — while cancer, COPD and cardiovascular disease may feel distant. Tobacco and nicotine products are also designed and marketed in ways that promote appeal and repeated use (World Health Organization, 2025, 2026).

Knowledge alone does not remove dependence, an automated routine or a smoking social environment. In the Dutch Youth Monitor, monthly smokers most often mentioned nicotine, taste, social reasons and mental-health reasons for continuing (Trimbos Institute, 2025).

↑ Back

Nicotine and the feeling of relaxation

Repeated nicotine use can produce craving, irritability, restlessness and concentration problems between doses. The next cigarette temporarily reduces these withdrawal symptoms, which can be experienced as stress relief (World Health Organization, 2026; Taylor et al., 2021).

A Cochrane review found that quitting did not worsen mental health on average and was associated with improvements in anxiety, depression, stress, positive mood and psychological quality of life (Taylor et al., 2021).

A cigarette may change the feeling for a moment, but it does not change the cause of workload, grief, uncertainty or exhaustion.
↑ Back

Is it the cigarette, or the moment?

Smoking becomes linked to coffee, driving, finishing a meal, work breaks and conversations. Repetition turns these contexts into triggers, while social context and habit formation reinforce the pharmacological effect of nicotine (Trimbos Institute, 2025; World Health Organization, 2026).

The positive part of a smoking break may be stopping work, going outside and talking. These functions can be retained without smoking: walk outside, move for five minutes or speak to colleagues without a cigarette.

↑ Back

Why do young people start and continue?

Curiosity, flavours, social influence, parties and peers all play a role. Pressure may be subtle: when a product is offered and everyone else uses it, use can begin to feel normal (Trimbos Institute, 2025).

Young people may underestimate dependence. In the Youth Monitor, fewer exclusive vapers felt addicted than exclusive smokers, despite nicotine in vapes being able to produce dependence (Trimbos Institute, 2025).

↑ Back

Vaping: less harmful does not mean safe

A vape heats liquid rather than burning tobacco. RIVM considers e-cigarettes probably less unhealthy than conventional cigarettes, but still unhealthy. The potential advantage mainly applies when an adult smoker switches completely; dual use preserves exposure to tobacco smoke (RIVM, 2026).

Vapour may contain nicotine and irritating or harmful substances. Flavours and design increase appeal, particularly among young people. A non-smoker gains no health benefit from starting (RIVM, 2026; World Health Organization, 2025).

Scientific nuance: do not claim that vaping is always equally or more harmful than smoking. It is not safe, while complete switching is probably less harmful than continuing to smoke (RIVM, 2026).
↑ Back

Shisha and waterpipe

Passing smoke through water does not make it safe. Waterpipe smoke can contain nicotine, carbon monoxide, metals, particulate matter and carcinogenic compounds, and long sessions can produce a large inhaled smoke volume (World Health Organization, 2015).

Exposure varies by product, charcoal, duration and inhalation behaviour, so one session should not be equated with a fixed number of cigarettes. The robust conclusion is that waterpipe is not a harmless social alternative (World Health Organization, 2015).

↑ Back

What does tobacco smoke do to the body?

Tobacco harms nearly every organ and increases the risk of cancer, cardiovascular disease, stroke, lung disease, reduced fertility, infections and premature death. Second-hand smoke is harmful and there is no safe exposure level (World Health Organization, 2026).

The damage is not caused by nicotine alone. Combustion creates a complex mixture of toxic and carcinogenic compounds; nicotine primarily drives dependence, while combustion products account for much of the disease burden (World Health Organization, 2026).

↑ Back

Circulation, oxygen and fitness

Nicotine can raise heart rate and blood pressure and constrict vessels. Carbon monoxide binds to haemoglobin, reducing oxygen-carrying capacity, while chronic smoking may impair muscular mitochondrial function (Degens et al., 2024; Xu et al., 2021).

Smoking is associated with lower exercise capacity and lower local muscle fatigue resistance. The degree varies with exposure, health and training level (Degens et al., 2024).

↑ Back

Muscle, resistance training and recovery

Chronic smoking is associated with lower muscle mass, lower strength and a higher risk of sarcopenia. Proposed pathways include impaired anabolic processes, inflammation, lower glucose uptake and poorer oxidative capacity (Lin et al., 2024).

This does not mean a smoker cannot build muscle, but smoking may create a less favourable environment for training quality, muscle maintenance and recovery (Degens et al., 2024; Lin et al., 2024).

You can still become stronger while smoking, but you are maintaining processes that can work against oxygen use, muscle function and recovery.
↑ Back

Bones, tendons and joints

Smoking is associated with more fracture non-union and deep infection after fracture treatment; at least four weeks of preoperative cessation was associated with fewer postoperative wound infections (Xu et al., 2021).

Evidence differs between conditions. Smoking is an established risk factor for rheumatoid arthritis, particularly with greater lifetime exposure, while the relationship with ordinary osteoarthritis is less clear (Di Giuseppe et al., 2014).

↑ Back

Nerve pain and nerve damage

Nerve symptoms have many causes, so “smoking causes nerve pain” is too broad. In people with diabetes, smoking is associated with a higher risk of diabetic peripheral neuropathy, although causality and effect size remain under study (Bader et al., 2025).

New numbness, tingling, burning pain or weakness warrants medical assessment and should not automatically be attributed only to smoking.

↑ Back

Hormones and fertility

The popular claim that smoking automatically lowers testosterone in every man is incorrect. A meta-analysis found higher average measured total testosterone in male smokers, which does not make smoking hormonally healthy (Zhao et al., 2016).

Smoking remains harmful to fertility, vascular and sexual health, so its effects cannot be reduced to one hormone value (World Health Organization, 2026; Zhao et al., 2016).

↑ Back

The immune system is dysregulated

Smoking can both intensify damaging inflammatory responses and weaken protective responses. Components of innate and adaptive immunity are affected (Qiu et al., 2017).

For a trainee, this may indirectly contribute to illness, missed sessions and poorer continuity, although sleep, diet, stress and disease also matter (Qiu et al., 2017; World Health Organization, 2026).

↑ Back

Smoking during fat loss

Nicotine may temporarily suppress appetite and quitting may be followed by some weight gain. A lower scale weight does not automatically mean better body composition or health; smoking is associated with poorer muscle outcomes and physical capacity (Degens et al., 2024; Lin et al., 2024).

A sound cut aims to reduce fat while preserving muscle, training quality and health. Smoking is therefore not a responsible weight-loss method.

↑ Back

Can you train the damage away?

Exercise remains valuable for people who smoke, but it does not neutralise tobacco smoke or erase damage to lungs, vessels, DNA or tissue healing (World Health Organization, 2026).

The strongest combination is to keep moving while working to remove the exposure.
↑ Back

Quitting is not only about character

Nicotine dependence includes withdrawal, routines and social triggers. Behavioural support improves long-term cessation rates, and effective options may include nicotine replacement, varenicline, cytisine and bupropion, depending on availability and medical suitability (Hartmann-Boyce et al., 2021; Livingstone-Banks et al., 2024).

A previous unsuccessful attempt does not mean quitting is impossible. Discuss appropriate support with a general practitioner or trained cessation professional.

Seek assessment. Chest pain, coughing blood, new severe breathlessness, unexplained weakness or neurological loss require medical attention.
↑ Back

Respect for the body you were given

To me, smoking is about more than a list of diseases. It is still defended as relaxation, sociability or a moment for yourself, yet I see nothing genuinely positive emerging from it.

I am grateful for the body and life I have been given. That body is not indestructible, so I want to treat it with care rather than knowingly neglect it.

You do not need a cigarette, vape or waterpipe to be social, take a break or talk to people. Smoking may temporarily numb a feeling, but it does not solve the cause of the tension.

“You only live once” therefore means something different to me: precisely because you have one life and one body, it is worth treating them with respect.

My opposition is directed at the product and its normalisation, not at the person struggling with dependence. That person deserves honesty and real support.

↑ Back

Continue within Lifestyle

Scientific references

  1. Bader, S., et al. (2025). The association between smoking and diabetic neuropathy: a systematic review and meta-analysis. PubMed. Bron.
  2. Degens, H., et al. (2024). A modelling approach to disentangle the factors limiting muscle oxygenation in smokers. Experimental Physiology. PubMed.
  3. Di Giuseppe, D., Discacciati, A., Orsini, N., & Wolk, A. (2014). Cigarette smoking and risk of rheumatoid arthritis: a dose-response meta-analysis. Arthritis Research & Therapy, 16, R61. DOI.
  4. Hartmann-Boyce, J., et al. (2021). Behavioural interventions for smoking cessation: an overview and network meta-analysis. Cochrane Database of Systematic Reviews. PubMed.
  5. Lin, J., et al. (2024). Effects of cigarette smoking associated with sarcopenia in middle-aged and older adults. Scientific Reports. Full text.
  6. Livingstone-Banks, J., et al. (2024). Effects of interventions to combat tobacco addiction: Cochrane update. Addiction. PubMed.
  7. Qiu, F., Liang, C.-L., Liu, H., Zeng, Y.-Q., Hou, S., Huang, S., Lai, X., & Dai, Z. (2017). Impacts of cigarette smoking on immune responsiveness: Up and down or upside down? Oncotarget, 8, 268–284. DOI.
  8. RIVM. (2026). Wat is een e-sigaret? RIVM.
  9. Taylor, G. M. J., et al. (2021). Smoking cessation for improving mental health. Cochrane Database of Systematic Reviews. PubMed.
  10. Trimbos-instituut. (2025). Jongerenmonitor Tabaks- en Nicotineproducten. Rapport.
  11. World Health Organization. (2015). Waterpipe tobacco smoking and health. WHO.
  12. World Health Organization. (2025). Understanding the design features of tobacco, nicotine and related products and their possible effects. WHO.
  13. World Health Organization. (2026). Tobacco and nicotine. WHO.
  14. Xu, B., Anderson, D. B., Park, E.-S., Chen, L., & Lee, J. H. (2021). The influence of smoking and alcohol on bone healing: systematic review and meta-analysis of non-pathological fractures. eClinicalMedicine, 42, 101179. DOI.
  15. Zhao, J., et al. (2016). Cigarette smoking and testosterone in men and women: a systematic review and meta-analysis of observational studies. Preventive Medicine, 85, 1–10. PubMed.

Medical disclaimer

This article provides general education and does not diagnose disease. Discuss symptoms, medication and cessation treatment with a qualified healthcare professional.